provincie Limburg.be provincie Limburg

Collectiedag WO I in Limburg: een eerste verhaal

Dit verhaal alsook de andere verzamelde en geregistreerde verhalen zullen binnenkort te raadplegen zijn op Europeana1914-1918 en op Erfgoedplus.be

Het verhaal van Henri Vanderdonck - een jonge verzetsman uit Peer.

Portret van Henri Vanderdonck uit 1919

Eddy Verschueren (Peer) bracht het verhaal van zijn nonkel Henri Vanderdonck op de Collectiedag WOI in de Provinciale Bibliotheek Limburg. Zijn verhaal is niet enkel uitzonderlijk omdat het gaat om een uitermate doorzettende adolescent die op jonge leeftijd bewust kiest om zich in verzetsactiviteiten te engageren. Het verhaal is bovendien buitengewoon goed en uitgebreid gedocumenteerd. Naast identiteitsbewijzen, passen en talrijke foto's kon dhr. Verschueren ook het dagboek meebrengen en de volledige correspondentie van Henri Vanderdonck uit de gevangenis van Hasselt en uit Paderborn. Het documentatiemateriaal bevat ook medische documenten en enkele zelfgemaakte voorwerpen uit het kamp. Onder het fotomateriaal bevinden zich unieke opnames waaronder diverse foto's uit het gevangenenkamp van Sennelager.

 

Henri Vanderdonck was 14 bij het uitbreken van de oorlog. Omwille van zijn leeftijd en zwakke gezondheid mocht hij geen dienst nemen in het leger. Maar Henri besloot om toch in het verweer te gaan. Hij werkte zich in bij de 'passeurs'. Zij hielpen mensen om door de elektrische grensdraad naar Nederland te vluchten. De 'dodendraad' (der Grenzzaun) werd opgericht in 1915 en liep langs de Belgisch-Nederlandse grens van het drielandenpunt tot aan de Noordzee. Terwijl hij nog les volgde aan het college van Peer heeft hij als passeur verschillende mensen begeleid en overgezet, zowel naar Nederland als vanuit Nederland naar België.

Hij zet zijn studies voort aan het klein seminarie van Sint-Truiden. Maar nog tijdens zijn studiejaren wordt Henri ziek. Zijn gezondheid dwingt hem om zijn studies in Sint-Truiden op te geven en in Hasselt school te lopen. In het college van Hasselt wordt hij nog geen maand voor kerstmis, op 6 november 1917, gearresteerd. De Duits politie haalt hem letterlijk uit de klas en zet hem gevangen. Tot 2 februari 1918 blijft hij in de gevangenis van Hasselt. Daarna wordt hij via het Fort de la Chartreuse (Luik) overgebracht naar het kamp van Sennelager bij Paderborn. Het kamp van Sennelager was een voormalig militair opleidingskamp dat onder de Eerste Wereldoorlog dienst deed als krijgsgevangenenkamp. Hier verblijft Henri een half jaar in block IV als gevangene nr. 12846. Zijn gezondheid gaat echter verder achteruit en Henri ontwikkelt een chronische longontsteking of 'Lungenspitzenkatarrh', zoals zijn medisch dossier vermeldt.

 Attest waarin Henri Vanderdonck door de Belgische staat erkend wordt als oorlogsgevangene tussen 6 november 1917 en 9 september 1918.

Attest waarin Henri Vanderdonck door de Belgische staat erkend wordt als oorlogsgevangene tussen 6 november 1917 en 9 september 1918.

Na tussenkomsten van zijn vader, een geneesheer uit Peer, laat men de jonge man terug naar huis keren. Op 9 september 1918, kort voor het geallieerde eindoffensief, komt Henri Verschueren terug uit gevangenschap. Verschillende keren wil hij zijn studies hervatten. Hij beleeft nog net de bevrijdingsfeesten in Peer, maar op 2 november 1919 overlijdt hij aan de gevolgen van zijn longontsteking.

         Eerste pagina van zijn dagboek. Hier noteerde hij ook zijn gegevens in  gevangenschap:   Een fragment uit zijn dagbioek waarin hij een kaart beschrijft die hij op 28 februari ontving van een zekere Marie.

Eerste pagina van zijn dagboek. Hier noteerde hij ook zijn gegevens in  gevangenschap: "Prison de Hasselt, cellule W.12","Fort de la Chartreuse, salle 86" en "Sennelager à Paderborn, Block IV, bour.4, nr. 12846".

Een fragment uit zijn dagbioek waarin hij een kaart beschrijft die hij op 28 februari ontving van een zekere Marie.


Andere nieuwsberichten

Fietsen langs klaprozen en margrieten
3 subsidiedossiers goedgekeurd
'Limburg1914-1918' Best Achievement Award
Opening 'Helmen' in Halen - 15 mei
Limburg 1914-1918 geselecteerd voor Europese prijs!
Oproep nieuwe subsidieaanvragen
5 subsidieaanvragen WO I goedgekeurd (call oktober 2015)
Oproep subsidies WO I: ook infrastructuurwerken!
6 subsidieaanvragen WO I goedgekeurd (call april 2015)
Definitieve locatie helmen
DVD 'Kleine verhalen in een Groote Oorlog'
Laatste halte voor succesvolle Limburgse WO I-tentoonstelling
‘Limburg 1914-1918' internationaal bekroond door Europa Nostra
Betonnen Stahlhelmen uit expo Limburg 1914-1918 zwermen uit over heel Limburg
Workshop Digital Storytelling WO I
Educatief pakket basisonderwijs
Rondreizende rollup tentoonstelling Limburg: reserveer tijdig
Volg dagelijks het verhaal van Mathilde Paukens
Dagboek van Kolonel Marcel Sodermans
Limburgse klokken luiden ter herdenking WO I
17 subsidieaanvragen WO I goedgekeurd
Rol beide Limburgen (BE/NL) in WOI
Promotie van je project?
Opendeur Landcomponent 18 mei 2014
Stijn Meuris brengt performance over WO I in Limburg
Nieuwe publicatie
24 Limburgse oorlogsgedenktekens beschermd als monument
Pijn en heling tijdens WO I
Ook in 2014 ondersteuning voor lokale WO I-projecten!
"Gedode en tot dwangarbeid veroordeelde burgers"
Oplijsting van alle Belgische WO I slachtoffers
29 projecten WO I goedgekeurd
Een Limburgse blik op het IJzerfront
Online tool voor herinneringseducatie
"De herinnering blijft"
Dilemma 14/18: een leuk inleefspel voor jongeren...
Limburgse verhalen opgenomen in Europeana1914-1918
Gloednieuwe overzichtskaart van de Grote Oorlog
"ORD"-stenen in Moelingen...
Website Belgisch vluchtelingenkamp in Uden (NL)
Goedgekeurde subsidieaanvragen oproep 1 april 2013
Subsidieaanvraag WO I-project: 1 oktober 2013!
Vernieuwde publiekswebsite Erfgoedplus.be gelanceerd
Herbekijk het Limburgs verhaal in Ten Oorlog
Federale website rond WO I in België
Boekreview bronnengids WO I in Limburg
3 juni: Limburgs WO I-verhaal in tv-reeks
Guldenboek der vuurkaart
Collectiedag WO I: een groot succes!
Helpende handen gezocht voor WO I collectiedag
Verslaggeving vanuit Nederlandse hoek over WO I
TV-programma "Ten Oorlog" filmt in Genk
Een fictief soldaat op facebook vertelt over WO I
Collectiedag WO I (Hasselt)
Met een kodak naar het IJzerfront. De oorlogsfoto's van Jean Pecher.
Oproep verhalen over Belgenkamp in Harderwijk (NL)
Ontmoetingsdag WO I in Limburg: terugblik
Bronnengids Limburg 1914-1918
1 april: deadline subsidieaanvraag WO I-projecten (eerste oproep)
Europeana en de Eerste Wereldoorlog
Subsidiereglement WO I in Limburg